Overslaan en naar de inhoud gaan

Examentip: een truc om extra punten te scoren!

Door Noortje op 21 januari 2019
Punten sprokkelen

Om te slagen voor je examens, moet je voor het hele examen genoeg punten halen om te bewijzen dat je de stof ‘voldoende’ beheerst. Zo simpel is het. Toch kan het gebeuren dat je onnodig punten laat liggen. In de blog van vorige week gaf ik je al het ezelsbruggetje om ALLES te controleren (antwoord, logisch, leesbaar, eenheid, significantie) om onnodig puntverlies te voorkomen. Er is nóg een manier om te voorkomen dat je punten laat liggen. Of positiever geformuleerd: hoe je extra punten kan scoren door te ‘sprokkelen’.

Wat is punten sprokkelen?

Veel leerlingen raken in paniek als ze niet weten hoe ze bij het eindantwoord moeten komen of niet weten hoe ze moeten beginnen. Of ze maken de fout om niets op te schrijven. We zien dat in Leiden bijvoorbeeld vaak met formules: een leerling weet niet hoe hij de formule moet gebruiken of combineren en schrijft daarom niets op. Terwijl alleen al het noemen van de formule vaak een punt oplevert! Maak daarom kennis met het fenomeen punten sprokkelen: punten scoren zonder dat je per se het eindantwoord weet of goed hebt. 

Punten sprokkelen, hoe werkt dat?

Als je aan een nieuwe opgave begint, bekijk dan eerst goed hoeveel punten je kunt verdienen. Die punten krijg je niet zomaar. Je krijgt in principe een punt voor elke handeling. Probeer dus te ontdekken waar deze punten voor staan: wat moet ik telkens doen om dat punt te verdienen? Als je dat voor jezelf duidelijk hebt, kun je beginnen met punten sprokkelen!  

Een voorbeeld:

Stel je krijgt een rekenvraag op je biologie examen en je kunt hier vier punten voor verdienen. Het Cito verwacht bijvoorbeeld dat je (1) gegevens uit een tabel haalt, (2) de juiste formule uitkiest, (3) de gegevens op de goede manier in de formule invult, ofwel de juiste berekening geeft en (4) het juiste antwoord noteert. Als je één van de onderdelen vergeet, krijg je daar ook geen punt voor, ook al is je eindantwoord goed. Je kunt dit dus gebruiken om te zien hoeveel onderdelen je in je antwoord moet opnemen.

Deze kennis kun je ook gebruiken om punten te scoren zonder ook maar iets van de vraag te begrijpen. Schrijf je bij de vraag hierboven bijvoorbeeld gegevens op uit de tabel (meestal zijn er niet zoveel opties, dus kies je al gauw het goede) en noteer je een formule die bij het onderwerp zou kunnen passen, kan dat je dus zomaar twee punten opleveren zonder dat je de vraag begrepen hebt. Overigens heb ik zelf door deze werkwijze gemerkt dat ik op mijn examen soms de vraag toch ineens begreep. Door alle gegevens die ik verzameld had en het beginnetje dat ik had gemaakt, gingen er soms ineens lampjes branden. Dat zul je zelf vast ook wel eens gemerkt hebben bij je schoolexamens.  

Maar op mijn schoolexamen of proefwerk werkt dat punten sprokkelen niet altijd!

Het kan zijn dat jouw docent bij proefwerken of schoolexamens andere normen hanteert dan op het eindexamen. Ook kan het zijn dat hij veel losse eenpuntsvragen heeft. Dan werkt sprokkelen natuurlijk niet: je krijgt dan óf alle punten, óf helemaal niks. Bij je eindexamen werkt dat dus anders: er zijn zelden vragen van slechts één punt. 

De belangrijkste tips

Door het sprokkelen heb ik me door mijn wiskunde B-examen heen ‘gebluft’. Ik heb eerst de opgaven gedaan die ik wel helemaal kon maken en ben toen gaan kijken waar ik nog puntjes kon sprokkelen door die delen van de opgaven te maken die ik wel wist. Naast deze algemene aanpak zijn de twee belangrijkste tips uit dit blog dus: 

  • Controleer altijd of je net zoveel antwoorden (of onderdelen van een antwoord) hebt gegeven als er punten zijn, om geen punten mis te lopen.
  • Vul altijd iets in, ook al weet je het antwoord niet. Sprokkel punten met tussenstappen: de juiste formule of gegevens opschrijven die je moet gebruiken, de vraagstelling herhalen en gedeeltelijk antwoord geven. Dan zijn stappenplannen heel handig!

Houd dit dus goed in gedachten als je op het examen zit. Er zijn namelijk altijd opgaven die je niet helemaal op kunt lossen, maar dit betekent niet dat je al die punten mis hoeft te lopen. Het is dan een heel goed idee om te kijken op welke manier je toch nog wat punten voor deze vraag kunt verdienen! Heel veel succes :)

Meer lezen?

Kijk eens bij onze andere blogs en volg ons op Facebook of Twitter.